مسیر ریلی ایران–پاکستان (زاهدان–میرجاوه–تفتان–کویته)
خط کویته–تفتان از مرز میرجاوه به زاهدان میرسد؛ زاهدان نقطه تغییر عرض خط میان ۱۶۷۶ میلیمتر پاکستان و ۱۴۳۵ میلیمتر ایران است و کانتینرها آنجا جابهجا میشوند. قطار باری اکو (اسلامآباد–تهران–استانبول) در ۲۰۰۹ راه افتاد و در ۲۰۱۲ متوقف شد؛ دو کشور در دسامبر ۲۰۲۵ بر ازسرگیری آن توافق کردند، اما بهرهبرداری منظم تأیید نشده است.
انتشار: آخرین بررسی: وضعیت اطلاعات:جاری
سطح اطمینان: پایین
خطوط فعال، خطوط با سرویس محدود، پروژههای در دست ساخت و طرحهای پیشنهادی جدا علامت خوردهاند؛ هیچ مسیر پیشنهادی یا در دست ساختی فعال نیست. زمان و هزینه حمل فقط در صورت وجود منبع آمده است. پیش از رزرو، وضعیت روز مسیر را از راهآهن یا اپراتور استعلام کنید.
مبدأ، مقصد و کشورهای ترانزیتی
- رویه گزارششدهجاری
مسیر ITI بیش از ۶٬۵۰۰ کیلومتر است: حدود ۱٬۹۰۰ کیلومتر در پاکستان، ۲٬۵۷۰ کیلومتر در ایران و ۲٬۰۰۰ کیلومتر در ترکیه.
تاریخ: 2026-05-07
ایستگاههای اصلی و اتصال به شبکه
- رویه گزارششدهجاری
ایستگاههای اصلی: کویته و تفتان (پاکستان)، میرجاوه (مرز ایران) و زاهدان. از زاهدان، شبکه استاندارد ایران ادامه دارد.
گذرگاه مرزی ریلی، عرض خط و روش انتقال
- رویه گزارششدهجاری
ایستگاه زاهدان نقطه تغییر عرض خط بین ۱۶۷۶ میلیمتر (پهن، پاکستان) و ۱۴۳۵ میلیمتر (ایران) است و کانتینرها در زاهدان میان دو عرض جابهجا میشوند (منبع مرجع).
واگن، کانتینر، نوع کالا و ظرفیت
- رویه گزارششدهنیازمند تأیید از مرجع رسمی
داده معتبر حجم یا ظرفیت بهروز یافت نشد. بازسازی بخش کویته–تفتان در دیدار مه ۲۰۲۶ بررسی شد و وزیر راهآهن پاکستان بر لزوم زیرساخت و امنیت تأکید کرد.
زمان ترانزیت
- تحلیلنیازمند تأیید از مرجع رسمی
زمان ترانزیت معتبر بهروز یافت نشد.
هزینه و نحوه دریافت استعلام نرخ
- تحلیلنیازمند تأیید از مرجع رسمی
تعرفه منتشرشده یافت نشد. استعلام از راهآهن پاکستان (Pakistan Railways) و راهآهن ج.ا.ا (RAI).
شرکتها و نهادهای مسئول
- رویه گزارششدهجاری
نهادهای مسئول: وزارت راهآهن پاکستان، سفارت ایران در اسلامآباد و سازمان همکاری اقتصادی (اکو) بهعنوان چارچوب قطار ITI.
وضعیت فعلی و اختلالها (۲۰۲۵–۲۰۲۶)
- رویه گزارششدهپیشنهادی
طبق عربنیوز، قطار ITI در اوت ۲۰۰۹ راه افتاد، در ۲۰۱۲ به دلایل امنیتی متوقف شد و دو کشور در دسامبر ۲۰۲۵ بر ازسرگیری آن توافق کردند؛ در مه ۲۰۲۶ همچنان در مرحله مذاکره بود.
تاریخ: 2026-05-07
- رویه گزارششدهنیازمند تأیید از مرجع رسمی
آناتولی در دسامبر ۲۰۲۱ از ازسرگیری قطار باری ترکیه–ایران–پاکستان پس از ۱۰ سال خبر داده بود؛ این با روایت فوق تعارض دارد.
محدودیتهای ترانزیت و اسناد
- آمار یا اطلاعیه رسمیجاری
بر اساس فهرست رسمی OTIF، ایران عضو کنوانسیون COTIF است؛ قواعد یکنواخت CIM (قرارداد حمل بار ریلی) میان کشورهای عضو COTIF اعمال میشود. پاکستان نیز در فهرست اعضای OTIF آمده است.
مرجع: OTIF
- آمار یا اطلاعیه رسمیجاری
در ۱ اکتبر ۲۰۲۶ دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا (OFAC) «شرکت راهآهن جمهوری اسلامی ایران»، «شرکت قطارهای مسافری رجا» و شرکتی با نام ثبتشده «Sherkat-E Rah Ahan-E Khamle-O-Naghle» را ذیل فرمان اجرایی ۱۳۹۰۲ به فهرست تحریم افزود. خزانهداری آمریکا دلیل این اقدام را استفاده از راهآهن برای حمل نفت و حفظ تجارت منطقهای در شرایط محاصره دریایی اعلام کرده است. پیش از هر قرارداد حمل یا پرداخت مرتبط با راهآهن ایران، مشاوره حقوقی تحریم بگیرید.
سند: E.O. 13902 — تاریخ: 2026-10-01 — اجرا: 2026-10-01 — مرجع: U.S. Treasury / OFAC
منابع
- Arab News Pakistan(2026-05-07)رسانهٔ خبری
- Wikipedia - Zahedan railway station(n.d. (accessed 2026-11-11))مرجع عمومی (ویکیپدیا)، آخرین گزینه
- Anadolu Agency(December 2021)رسانهٔ خبری
- OTIF (Intergovernmental Organisation for International Carriage by Rail) - member states list(n.d. (accessed 2026-11-11))رسمی
- U.S. Treasury, Office of Foreign Assets Control (OFAC)(2026-10-01)رسمی
- U.S. Department of the Treasury (press release: Operation Economic Outcast Targets Iran's Remaining Industrial Lifelines)(2026-10-01)رسمی