Global Giti
اسناد تجاری و گمرکی

گواهی مبدأ

مرجع صدور گواهی مبدأ در ایران طبق ماده ۱۷ قانون امور گمرکی اتاق بازرگانی است. گواهی مبدأ برای تعرفه ترجیحی، محدودیت‌های تجاری یا ملاحظات بهداشتی مطالبه می‌شود و برای موافقت‌نامه ایران و اوراسیا (اجرا از ۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۴) گواهی مخصوص لازم است.

انتشار: آخرین بررسی: وضعیت اطلاعات:جاری

این صفحه اطلاع‌رسانی عمومی است و مشاوره حقوقی نیست. بخشنامه‌های گمرکی مرتب تغییر می‌کند و چند رقم مربوط به ۱۴۰۵ فقط از گزارش‌های خبری آمده است (با برچسب «گزارش ثانویه»). پیش از ارسال، الزامات فعلی کالای خود را از گمرک ایران، ترخیص‌کار دارای پروانه یا مرجع صادرکننده مجوز استعلام کنید. فقط رویه‌های قانونی شرح داده شده است.

چه کسی نیاز دارد

صادرکنندگان ایرانی که خریدار یا گمرک مقصد گواهی بخواهد؛ واردکنندگان در ایران وقتی تعرفه ترجیحی، محدودیت یا کشور ممنوع‌المعامله مطرح باشد.

از کجا و چگونه

سامانه ملی گواهی مبدأ اتاق ایران (از طریق اتاق‌های بازرگانی استان‌ها و سامانه کارت بازرگانی هوشمند).

چه اطلاعاتی باید درج شود

  • صادرکننده و گیرنده
  • وسیله و مسیر حمل
  • شرح کالا، کد تعرفه، تعداد بسته و وزن
  • شماره و تاریخ فاکتور
  • کشور مبدأ و معیار مبدأ (در گواهی ترجیحی)
  • تأیید و مهر مرجع صادرکننده

صادرکننده یا تأییدکننده

اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی ایران و اتاق‌های استانی؛ برای کالای ترانزیت از کشور ثالث، گواهی مقام صالح کشور ثالث بر پایه گواهی کشور مبدأ پذیرفته می‌شود (ماده ۳۷ آیین‌نامه).

گام‌به‌گام

  1. عضویت و کارت بازرگانی فعال در اتاق
  2. ثبت درخواست در سامانه ملی گواهی مبدأ با فاکتور و سند حمل
  3. انتخاب فرم عادی یا فرم ترجیحی (مثلاً موافقت‌نامه اوراسیا)
  4. بررسی و تأیید اتاق
  5. ارائه به خریدار یا گمرک مقصد

اشتباهاتی که موجب توقف یا جریمه می‌شود

  • استفاده از فرم عادی به جای گواهی مخصوص موافقت‌نامه اوراسیا و از دست دادن تعرفه ترجیحی
  • مغایرت شرح، وزن یا کد تعرفه با فاکتور و پروانه صادراتی
  • تردید گمرک در اصالت گواهی که به استعلام از مقام صادرکننده می‌انجامد (ماده ۳۵ آیین‌نامه)

مقررات حاکم

منابع

  1. ekhtebar.ir (re-publication of قانون امور گمرکی مصوب ۱۳۹۰/۰۸/۲۲, amended to 1401/02/11)(1390-08-22 (2011-11-13); read 2026-11-11)رسمی
  2. ekhtebar.ir (re-publication of آیین‌نامه اجرایی قانون امور گمرکی، هیئت وزیران ۱۳۹۱/۱۲/۰۶، اصلاحات تا ۱۳۹۵)(1391-12-06 (2013-02-24); read 2026-11-11)رسمی
  3. Eurasian Economic Commission(2025-05-15)رسمی
  4. Eurasian Economic Commission (Rules of Origin, EAEU–Iran FTA)(2025)رسمی
  5. Mehr News Agency(1404-04-10 (2025-07-01))رسانهٔ وابسته به حکومت ایران
  6. Economic Cooperation Organization(2026-01)رسمی
  7. Dawn(2017)رسانهٔ خبری
  8. Tejarat News (citing ISNA)(undated in result)رسانهٔ خبری

بر پایه قانون امور گمرکی (۱۳۹۰ با اصلاحات) و آیین‌نامه اجرایی آن که متن کامل آنها خوانده شد، و گزارش‌های خبری تاریخ‌دار برای تغییرات ۱۴۰۵. سایت‌های دولتی مانند irica.ir، epl.irica.ir، ntsw.ir و tpo.ir هنگام بررسی در دسترس نبودند؛ مواردی که به آنها وابسته است «گزارش ثانویه» علامت خورده‌اند.

سایر موضوعات

تهیه‌شده توسط تیم پژوهش گلوبال گیتیمنابع و روش تهیه