Global Giti
رویه‌های گمرکی

مسیرهای سبز، زرد و قرمز

قانون، کنترل گمرکی را بر مدیریت خطر، بازرسی منظم یا اتفاقی و روش‌های مبتنی بر حسابرسی بنا کرده است. در عمل، سامانهٔ گمرک هر اظهارنامه را به یکی از سه مسیر سبز، زرد یا قرمز می‌فرستد. تعریف رسمی رنگ‌ها و درصد هر مسیر در متن رسمی خوانده نشد؛ گمرک در شهریور ۱۴۰۵ گفت سهم مسیر سبز افزایش یافته و میانگین زمان ترخیص از ۱۴۳ به ۷۳ ساعت رسیده است.

انتشار: آخرین بررسی: وضعیت اطلاعات:جاری

این صفحه اطلاع‌رسانی عمومی است و مشاوره حقوقی نیست. بخشنامه‌های گمرکی مرتب تغییر می‌کند و چند رقم مربوط به ۱۴۰۵ فقط از گزارش‌های خبری آمده است (با برچسب «گزارش ثانویه»). پیش از ارسال، الزامات فعلی کالای خود را از گمرک ایران، ترخیص‌کار دارای پروانه یا مرجع صادرکننده مجوز استعلام کنید. فقط رویه‌های قانونی شرح داده شده است.

چه کسی نیاز دارد

همهٔ اظهارکنندگان.

از کجا و چگونه

تخصیص خودکار در EPL بر اساس مدیریت ریسک.

چه اطلاعاتی باید درج شود

  • اسناد کامل و منطبق با کالا
  • سابقهٔ تخلف‌نداشتن واردکننده (طبق گزارش‌ها از معیارهای ریسک است)

صادرکننده یا تأییدکننده

گمرک ایران (سامانهٔ مدیریت ریسک).

گام‌به‌گام

  1. پس از ثبت و پذیرش اظهارنامه، مسیر تعیین می‌شود.
  2. سبز (طبق گزارش‌ها): بدون ارزیابی فیزیکی، فقط بررسی اسناد یا ارجاع مستقیم به صندوق.
  3. زرد (طبق گزارش‌ها): بررسی اسناد و ارزش توسط کارشناس، گاهی نمونه‌برداری.
  4. قرمز (طبق گزارش‌ها): معاینهٔ فیزیکی کالا؛ طولانی‌ترین مسیر.
  5. کالای مسیر سبز همچنان مشمول حسابرسی پس از ترخیص تا سه سال است (ماده ۱۴۳).

اشتباهاتی که موجب توقف یا جریمه می‌شود

  • تصور اینکه مسیر سبز یعنی معافیت از کنترل؛ حسابرسی پس از ترخیص و جریمهٔ ۳۰٪ تا سه برابر ارزش باقی است.
  • اسناد ناقص یا ناسازگار احتمال مسیر قرمز را بالا می‌برد (تجربهٔ بازار).

مقررات حاکم

منابع

  1. ekhtebar.ir — republication of the Customs Affairs Law (approved 1390/08/22, amendments to 1401/02/11); official sites rc.majlis.ir / irica.ir unreachable(1390/08/22 (text as amended to 1401/02/11))رسمی
  2. ekhtebar.ir — republication of the Executive Regulation of the Customs Affairs Law (Cabinet, 1391/12/06, amendments to 1396/10/20)(1391/12/06 (as amended to 1396/10/20))رسمی
  3. Mehr News Agency — Ministry of Economy: AI for fast clearance (smart green lane plan)(1404/08/14 (2025-11-05))رسانهٔ وابسته به حکومت ایران
  4. Taadol newspaper — IRICA deputy: average clearance time cut from 143 to 73 hours(1405/06/31 (2026-09-22))رسانهٔ خبری
  5. Mehr News Agency — new customs instruction to reduce stoppage at borders(1405/07/25 (2026-10-17))رسانهٔ وابسته به حکومت ایران

بر پایه قانون امور گمرکی (۱۳۹۰ با اصلاحات) و آیین‌نامه اجرایی آن که متن کامل آنها خوانده شد، و گزارش‌های خبری تاریخ‌دار برای تغییرات ۱۴۰۵. سایت‌های دولتی مانند irica.ir، epl.irica.ir، ntsw.ir و tpo.ir هنگام بررسی در دسترس نبودند؛ مواردی که به آنها وابسته است «گزارش ثانویه» علامت خورده‌اند.

سایر موضوعات

تهیه‌شده توسط تیم پژوهش گلوبال گیتیمنابع و روش تهیه